กรมคุมประพฤติ โดยกองพัฒนาการคุมประพฤติ ร่วมกับกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) เดินหน้าขับเคลื่อนการจัดการศึกษาแบบยืดหยุ่นสำหรับผู้ถูกคุมความประพฤติ ผ่านการจัดทำแผนการศึกษารายบุคคลในเขตพื้นที่นำร่อง เพื่อเปิดโอกาสให้ผู้ถูกคุมความประพฤติสามารถเข้าถึงระบบการศึกษาอย่างเหมาะสมกับศักยภาพและบริบทชีวิตของแต่ละคน

ความร่วมมือครั้งนี้เป็นการ "เปลี่ยนกิจกรรมแก้ไขฟื้นฟูให้เป็นโอกาสทางการศึกษา" โดยนำกิจกรรมและโปรแกรมที่ผู้ถูกคุมความประพฤติเข้าร่วมกับกรมคุมประพฤติ มาเทียบเป็นหน่วยการเรียนรู้ จัดทำแผนการศึกษารายบุคคล เพื่อให้สามารถศึกษาต่อและสำเร็จการศึกษาในระดับที่เหมาะสม พร้อมนำวุฒิการศึกษาไปใช้ประโยชน์ได้ตามพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542

การจัดทำแผนการศึกษาครั้งแรกนี้ จัดขึ้นเมื่อวันที่ 9 กุมภาพันธ์ 2569 ณ สำนักงานคุมประพฤติจังหวัดพระนครศรีอยุธยา นำโดย ดร.เนตรดาว ยั่งยุบล ผู้อำนวยการศูนย์นวัตกรรมทางสังคมเพื่อการบริหารและพัฒนาท้องถิ่นที่ยั่งยืน คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี และอาจารย์ประจำศูนย์การเรียนสร้างสรรค์การเรียนรู้

ทั้งนี้ มีผู้ถูกคุมความประพฤติสมัครเข้ารับการศึกษาต่อจากสำนักงานคุมประพฤติจังหวัดลพบุรี ในระดับมัธยมศึกษาตอนต้น จำนวน 5 คน และระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย จำนวน 3 คน ขณะที่สำนักงานคุมประพฤติจังหวัดพระนครศรีอยุธยา มีผู้สมัครเข้าศึกษาในระดับประถมศึกษา 1 คน ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น 3 คน และระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย 1 คน สะท้อนความต้องการ "โอกาสทางการศึกษา" ที่ยังมีอยู่ในกลุ่มผู้ก้าวพลาด

กรมคุมประพฤติ และ กสศ. มุ่งสร้างระบบการศึกษาแบบยืดหยุ่น ไร้รอยต่อ ที่เชื่อมโยง วิชาการ-วิชาชีพ-วิชาชีวิต เข้าด้วยกัน เพื่อให้ผู้ถูกคุมความประพฤติสามารถนำความรู้ไปพัฒนาคุณภาพชีวิต ลดโอกาสการกระทำผิดซ้ำ และกลับคืนสู่สังคมได้อย่างยั่งยืน

นอกจากนี้ ยังมีแผนพัฒนาแนวทางการเทียบโอนหน่วยกิตตามระบบธนาคารหน่วยกิต (Credit Bank) โดยนำกิจกรรมในแผนการคุมความประพฤติ เช่น การรายงานตัว การทำงานบริการสังคม โปรแกรมแก้ไขฟื้นฟู และกิจกรรมฝึกอาชีพ มาแปลงเป็นหน่วยการเรียนรู้ เพื่อให้ "การเปลี่ยนแปลงพฤติกรรม" กลายเป็น "คุณวุฒิทางการศึกษา" ที่ต่อยอดอนาคตได้จริง